Kalendarium historyczne

ORP BŁYSKAWICA POD BIAŁO-CZERWONĄ BANDERĄ

Zwycięstwo w ogłoszonym przez Kierownictwo Marynarki Wojennej w 1934 przetargu na 2 kontrtorpedowce odniósł wprawdzie projekt stoczni John Thornycroft & Co. z Southampton, jednak warunki finansowe sprawiły, że wybrano, uznaną jako drugą, ofertę przedsiębiorstwa J. Samuel White & Co. z Cowes na wyspie Wight, narzucając wprowadzenie pewnych poprawek, wśród nich wzmocnienie uzbrojenia głównego. Umowę na dostawę dwóch okrętów: przyszłych „Groma” i „Błyskawicy”, zawarto 29 marca 1935.

Zgodnie z umową, strona brytyjska gwarantowała dostarczenie gotowych okrętów po 26 miesiącach od położenia stępki, co dla „Błyskawicy” miało miejsce 1 października 1935. Ceremonia wodowania odbyła się równo rok po rozpoczęciu budowy, 1 października 1936, a matką chrzestną okrętu została Cecylia Raczyńska, żona Edwarda Raczyńskiego, ówczesnego ambasadora RP w Londynie.

Prace wykończeniowe i wyposażenie okrętu uległy niewielkiemu przedłużeniu i formalne zakończenie budowy nastąpiło 1 października 1937, a próby morskie odbyły się we wrześniu i październiku. W ich przebiegu odnotowano kłopoty z wibracjami kadłuba, których usunięcie wymagało m.in. wymiany śrub. Po wymianie, podczas przeprowadzonej 22 listopada próby prędkości, „Błyskawica” osiągnęła 40,4 węzła.

Rozkazem Ministra Spraw Wojskowych, generała Tadeusza Kasprzyckiego, 25 listopada 1937 „Błyskawica” stała się okrętem Rzeczypospolitej Polskiej. Tego samego dnia, w Cowes podniesiono biało-czerwoną banderę, po czym pierwsza załoga, dowodzona przez kmdr por. Tadeusza Podjazd-Morgensterna, przeprowadziła okręt do Polski.

1 grudnia 1937 na podejściu do Gdyni nowy kontrtorpedowiec został uroczyście powitany przez „Wichra” w asyście dwóch trałowców. Tak opisywał to powitanie znany publicysta morski Julian Ginsbert na łamach miesięcznika „Morze”: „… o godzinie 9.30 terytorium polskie powiększyło się znów o półtora tysiąca metrów kwadratowych. Albowiem o tej godzinie stanął przed wejściem do portu gdyńskiego Okręt Rzeczypospolite i grzmiąc z dział salut z trzynastu strzałów – oddał się pod rozkazy admirała-dowódcy Floty. „Błyskawica” – siostrzany kontrtorpedowiec „Groma” – a właściwie przewodnik kontrtorpedowców – stanowi z tymże „Gromem” zespół najsilniejszych w swej klasie okrętów na Bałtyku, będąc jednocześnie ostatnim wyrazem techniki wojenno-morskiej.” 

ORP „Błyskawica” pozostawał w czynnej służbie do 1975 – był jedynym okrętem  alianckim, który uczestniczył aktywnie w działaniach przez cały okres wojny – od 1 września 1939 do 8 maja 1945. Przekształcony w okręt-muzeum, zastąpił w tej roli „Burzę”. ORP „Błyskawica” jest dziś jednym z najbardziej charakterystycznych i popularnych miejsc w krajobrazie Gdyni.

ORP "Błyskawica" - okręt muzeum

ORP "Błyskawica" - nkm Hotchkiss 13,2 mm plot

"Morze" 10/1936

"Morze" 1/1938

"Morze i Kolonie" 2/1939

Partnerzy